مقدمه:

این خانواده از هانواده های گیاهی شامل گونه های بسیاری در مناطق معتدل و سرد می باشد پراکندگی بیشتری دارد. بعضی از جنس های این خانواده از نظر گونه ها بسیار غنی می باشد. مثلا جنس گون ، 1200 گونه دراد ، همچنین جنس نیل 250 گونه دارد و جنس های دیگر که دارای گونه های بسیار می باشند. بعضی از جنس های این خانواده مانند لوتوس پراکنش جهانی دارد و برخی به تنهایی عظیم ترین و وسیع ترین پوشش گیاهی زمین را تشکیل می دهند. مثلا جنس ژنیستا بیشتر در نواحی بایر و وحشی می روید و گون ها که پوشاننده چمنزارها و استپ ها و مناطق خشک هستند، سازش چشم گیری با اقلیم های متفاوت مانند مناطق کوهستانی و خشک و کویری حاصل کرده اند و غالبا با از دست دادن اندام ها و سیستم های برگی و یا با تبدیل آنها به خار و تیغ و یا با پوشیده شدن اندام ها از کرک های انبوه و متراکم و تغییراتی از این قبیل شرایط حاکم را تحمل می کنند و با آن سازگار می شوند.

رده بندی تیره Fabaceae :



این تیره دارای سه زیر تیره است که عبارتند از :
1. زیر تیره گل ارغوان ( سزالپينوئيده ) Caesalpinioideae با حدود 166 جنس و 400 گونه
2. زیر تیره گل ابریشم (ميموزوئيده )Mimosoideae با حدود 60 جنس و 3200 گونه
3. زیر تیره پروانه آسا (پاپيليونوئيده )Papilionoideae با حدود 430 جنس و 9000 گونه
بسیاری از گونه های این تیره ارزش غذایی بالایی دارند و برخی دیگر منبع تامین رنگ، فیبر، گم Gum، رزین Resin ، روغن بوده و بسیاری به عنوان کود سبز مصرف می شوند

ویژگی های تیره Fabaceae
نام لاتین این تیره Fabaceae یا Leguminosae است.
Leguminosae یا Fabaceae یک خانواده بزرگ وازلحاظ اقتصادی مهم در گیاهان گلدار است که معمولا به
عنوان خانواده legume ، خانواده نخود ، خانواده لوبیا یا بقولات شناخته می شود .عده ای از گیاه شناسان
Leguminosae را یک راسته و عده ای دیگر آن را یک زیر راسته دانسته اند.
این تاکزون را به سه تیره گل ابریشم، گل ارغوان و پروانه آسا تقسیم نموده اند .
برخی نیز این تاکزون را یک تیره به حساب آورده و نام دیگر آن را Fabaceae می دانند و آن را به سه زیر تیره
گل ابریشم ، گل ارغوان و پروانه آسا تقسیم می کنند. میوه در تمام این گیاهان به صورت نیام Legume) ) است.
تیره باقلا ( بقولات ) دارای حدود 650 جنس و 12000 گونه است که در سراسر زمین به صورت جهان وطن پراکنده اند.

برگ
برگ های گیاهان این تیره معمولاً متناوب و مرکب است. در غالب موارد برگ ها حتی فرد و به صورت شانه ای مرکب ( مثل Robinia و Caragana ) غالباً سه برگی مثل (trifolium ) و به ندرت به صورت نخلی ( مثل لوپینوس) در میموزیده و سزالپینوئیده بیشتر به صورت دو شانه ای( مثل آکاسیا و میموزا) می باشند. برگها همیشه دارای استیپول هستند که شبیه برگ است ( مثل pisum )، شانه ای شکل ( مثل روبینیا) یا ساده است. حاشیه برگ ها کامل یا گاهی دندانه دار است. هم برگ ها و هم برگچه ها دارای چین بوده که سبب حرکت آن می شود. در بعضی گونه ها ، برگچه ها به پیچک تبدیل شده ( مثل vicia ) بسیاری از گونه ها دارای برگهایی هستند که جاذب مورچه است و سبب حفاظت گیاه در برابر حشرات علفخوار می گردد. در میموزیده و سزالپینوئیده و نیز در بعضی از پاپيليونوئيده شهد بیرون از گل به فراوانی دیده می شود. در بعضی از آکاسیا ها، در استیپول تو خالی تغییر شکل یافته ، مورچه زندگی می کند.


گل ها
گل ها همیشه معمولاً دارای 5 کاسبرگ به هم جوش خورده و 5 گلبرگ آزاد هستند. گل ها معمولاً هرمافرودیت بوده و یک هیپانتیوم کوتاه و معمولاً به شکل فنجان هستند. گل ها به طور طبیعی دارای 10 پرچم و یک تخمدان و خامه ای منحنی هستند. گل ها معمولاً به صورت گل آذین نامعین آرایش یافته اند. گیاهان فاباسه به طور مشخص گیاهانی entomophilous می باشند یعنی توسط حشرات گرده افشانی می کنند و رنگ گل ها معمولاً به گونه ای است که سبب جذب حشرات می شود.
در سزالپینوئیده، گل ها غالباً زیگومورفیک هستند مثل cercis یا تقریباً متقارن و دارای 5 گلبرگ مساوی مثل بوهینیا. به خلاف پاپيليونوئيده ، گلبرگ بالایی درونی ترین گلبرگ است. بعضی انواع مانند بعضی گیاهان از جنس سنا دارای گل های نامتقارن است و یکی از گلبرگ های پائینی بزرگتر از گلبرگ رو به روی آن است و خامه به یک سمت خم شده است. در این گروه گیاهان ، کاسه، جام یا پرچم ها رنگارنگ می باشند.تعداد پرچم ها 10 عدد و جدا می باشند و پرچم ها توسط ناو در برگرفته شده اند و میله های پیوسته آنها به شکل لوله ای اطراف تخمدان را احاطه کرده است.
درمیموزیده، گل ها اکتینومرفیک بوده و به صورت گل آذین کروی globose است. گلبرگ ها کوچک و پرچم ها که ممکن است بیش از 10 عدد باشند دارای رشته های طویل رنگی هستند و بخش نمایان گل را تشکیل می دهند. تمام گل ها به یکباره به صورت گل آذین باز جلوه می کند.
در پاپيليونوئيده، گل ها زیگومرفیک بوده و دارای ساختار اختصاصی شده هستند. گلبرگ بالایی را علم ( درفش ) می نامند که بزرگ بوده و باقی گلبرگ ها را در حالت جوانه می پوشاند و غالباً وقتی گل شکوفه می کند بر می گردند.دو گلبرگ مجاور که بال نامیده می شوند دو گلبرگ پائینی را در بر می گیرند دو گلبرگ پائینی در بالا به هم جوش خورده و دارای حاشیه ای ناوی شکل اند و در قاعده آزاد است و ساختاری شبیه قایق می سازند که ناو (تیره ته کشتی) نامیده می شود. تعداد پرچم ها همیشه 10 عدد است و رشته های آنها ممکن است به شکل های مختلف و غالباً به صورت یک گروه 9 تایی پرچم و یک پرچم جداگانه به هم جوش خورده باشند. ژن های مختلفی در تیره سیکلوئید. (cye ) دیکوتوما (DICH ) در گلبرگ بالایی تجلی می یابد. در بعضی گونه ها مانند CADIA ، این ژن ها در تمام گل تجلی می یابند و گلی با قرینه شعاعی ایجاد می کنند.




میوه
تخمدان در این تیره به طور مشخص به لگوم legume تبدیل می شود. لگوم ( نیام ) میوه خشک ساده ای است که معمولاً از دو کنار در طول یک درز باز می شود. نام مشترک این نوع میوه را غلاف pod هم می نامند ولی این نام در مورد چند نوع از میوه های دیگر هم کاربرد دارد. در اندکی از گونه ها، میوه به صورت سمارا Samarae ، لومنت loment ، فولیکول، لگوم ناشکوفا، آکن achene دروپ drupe و سته دیده می شود.










ریشه
بسیاری از گیاهان تیره فاباسه در ساختمان هایی موسوم به ندول ریشه، میزبان باکتری ها هستند. این باکتری ها که ریزوبیا rhizobia نامیده می شوند می توانند گاز ازت (N2) را از هوا گرفته و آن را به ازتی تبدیل کنند که توسط بسیاری از این گیاهان به صورت NH3 یا NO3 قابل استفاده است. این جریان تثبیت نیتروژن (ازت) نامیده می شود. لگوم که به عنوان میزبان عمل می کند و ریزوبیا که به عنوان فراهم آورنده نیترات قابل استفاده عمل می نماید یک رابطه همزیستی با هم دارند.

ویژگی های کلی
درختان ؛ درختچه و گیاهانی علفی می باشند. ساقه گروهی از آنها پیچنده یا بالارونده و بوده و در این صورت توسط پیچک های متصل به برگ یا ساقه بالا می روند. همچنین در بسیاری از آنها ساه خاردار است. برگها متناوب ندرتا متقابل ، معمولا مرکب و شانه ای یا ساده و دارای گوشوارک می باشند. در برخی جنس ها و گونه ها برگچه ها یا تعدادی از آنها به پیچک تبدیل شده اند. گل آذین معمولا خوشه های آویخته یا راست و گاهی مانند جنس Mimosa گلها به صورت سرسان آرایش یافته اند گلها منظم و یا نامنظم و دو جنسی اند. کاسه گل معمولا از 5 کاسبرگ کم و بیش پیوسته تشکیل شده و گل برگ ها نیز معمولا 5 عدد جدا یا پیوسته و در بسیاری از موارد نامنظم هستند. جام گل در زیرخانواده Papilionoideae پروانه آسا بوده و شامل یک گلبرگ افراشته به نام درفش دو گلبرگ جانبی به نام بال و دو گلبرگ شکمی که در طول خود به هم اتصال یافته و دارای حاشیه ای ناوی شکل اند به نام ناو می باشند. پرچم ها معمولا در زیر خانواده Mimosoideae به تعداد زیاد با میله های متصل به هم هستند در حالی که در زیر خانواده Caesalpinoideae 10 عدد و جدا و در زیر خانواده Papilionoideae 10 عدد و در 2 دسته (9 پرچم با میله پیوسته و یک پرچم آزاد ) قرار گرفته اند. پرچم ها در دو زیرخانواده اخیر توسط ناو در برگرفته شده اند و میله های پیوسته آنها به شکل لوله ای اطراف تخمدان را احاطه کرده است. تخمدان زبرین از یک برچه تک خانه ای تشکیل شده است که دارای یک خامه است. تخمک ها در دو ردیف قرار گرفته و واژگون یا آویخته هستند و میوه نیام شکوفا با دو شکاف شکفته می شود و یا ناشکوفا است. دانه هائ معمولا فاقد آندوسپرم هستند.



شرح جنس های پروانه آساها در ایران
1. جنس آناژیریس ( Anagyris ) : گیاهی است بوته ای یا درختچه ای با یرگهای سه برگچه ای و گوشوارک های پیوسته . دمبرگ گل آن عمووا زرد دارای کاسه استکانی شکل با 5 دندانه اند و بالهای دراز تر از درفش و کوتاهتر از ناو با قطعات آزاد و نیام آن پایه دار . از این جنس در ایران فقط گونه آنژیریس فتیدا در جنگلهای کردستان به نام محلی قاراتاجی گزارش شده است.

2. جنس لوتونرنیس : گیاهی است علفی یا بوته ای و نیمه درختچه ای با برگ های پنجه ای انواع ایرانی آن دارای برگ های سه برگچه ای مشلبه جنس ارژیلوبیوم و گلهای زرد با کاسه 4 لبه اند که لبهای بالایی آنها به هم پیوسته اند و نیام آن ایستاده یا مورب و تابدار است. این جنس در بلوچستان وجود دارد.

3. جنس کروتالاریا : گیاهانی علفی یا بوته های درختچه ای با برگ های ساده یا مرکب سه برگچه ای و دارای گوشوارک های ناپیوسته به دمبرگ و گاهی فاقد آنها هستند، کاسه گل دارای لیه های آزاد گاهی تقریبا دو لبه نیام متورم و غالبامحتوی دانه فراوان است. این جنس 7 گونه در سواحل جنوبی به ویژه بندرعباس و یگ گونه در بوچستان دارد.


4. جنس ارژیرولوبیوم : گیاهانی پایا علفی یا به صورت بوته های درختچه ای فاقد خار و با برگچه های پنجه ای شامل سه برگچه اند. گلهای زرد ، کاسه عمیقا دو لبه ، لب بالایی دو قسمت و لب پایینی سه دندانه ای یا سه شکاف و سطح نیام صاف است. این جنس 5 گونه در جنوب ( بلوچستان ) و شمال ایران دارد.

5. جنس ژنیستا ( Genista ) : بوته های درختچه ای خاردار یا فاقد خار با برگ های سه برگچه ای هستند. گلها زرد ند ، کاسه گل دارای دو لبه لب بالایی غالبا دو قسمتی است. کلاله مورب یا ناوی راست و در انتها مدور و برگشته و درفش است. از این جنس فقط گونه ژنیستا تنکتوریا Genista tinctoria را در جنگلهای قره داغ نام برده اند.



6. جنس گل طاووس (Sparitum : اسپارسیوم ) :
اين درختچه خزان دار بومي نواحي مديترانه و اسپانيا است ساقه‌ها سبز رنگ، افراشته و كم برگ بوده و گلهاي زرد رنگ و معطر آن اواخر بهار شكوفا مي‌شوند. حداكثر بلندي آن 5/2 متر است.
درختچه هایی با ساقه متعدد ، جگن مانند با برگهایی کامل و گلهایی زرد و درخشان معطر هستند، کاسه گل غشایی و نیمه بالایی لبه آن شکافته است ، درفش وسیع، مدور، ایستاده؛ بالهای گسترده ؛ پرچم ها کرک دار و دارای بساک های نابرابرند. نیام مسطح ، خطی و محتوی دانه های متعدد است.از این جنس گونه گل طاووسی Sparitum junceum غالبا در ایران می روید.







7. جنس اونونیس ( Ononis ) : گیاهانی علفی ، یک ساله ، پایا و یا کم و بیش چوبی شده خاردار و غالبا پوشیده از کرکهای غده ای چسبناکند. برگ ها دارای یک یا سه برگچه اند و گوشوارک های دم بگ مدورند. کاسه گل فاقد دو لبه، لوله ای یا استکانی، با 5 دندانه عمقی و تقریبا هم قد هستند. درفش در سطح پشتی به شکل گروهی، ناو منتهی به منقار نیام ، کم و بیش متورم بوده و در داخل کاسه پایا باقی می ماند و یا از آن خارج می شود. این جنس حداقل 9 گونه در بلوچستان، آذربایجان و نواحی هرمزگان دارد.






8. جنس شنبلیله (Triganella : تریگونلا ) : گیاهی علفی به ارتفاع ۱۰ تا ۵۰ سانتیمتر با گلهایی منفرد و به رنگ روشن که رنگ میوه‌های آن زرد تا قهوه‌ای است ، یکساله با برگهایی سه برگچه ای و گوشوارکهای ناپیوسته به دم برگ؛ کاسه گل شامل 5 تقسیم ؛ ناو در انتها مدور می باشد. ناخنک گلبرگ ها آزاد ، میله پرچم ها در انتها پهن نیست و نیام به شکل های گوناگون غالبا منتهی به یک منقار و محتوی دانه های زیاد است. این جنس حداقل 29 گونه در نقاط مختلف ایران دارد.این گیاه بومی ایران بوده و در بیشتر نواحی ایران از جمله آذربایجان، اصفهان، فارس، خراسان، سمنان و دامغان می‌روید و به عنوان سبزی خوراکی کاشته شده و مصرف می‌شود.شنبلیله در کنار راه‌ها نیز می‌روید و به این خاطر در قدیم به آن گل راه‌رو هم می‌گفتند.









9. جنس یونجه (Medicago : مدیکاگو ) : گیاهانی علفی یک ساله و چند ساله که ارتفاع آنها به 1 متر می رسد ، بندرت پایا هستند. برگهای آن دارای سه برگچه با گوشوارک پیوسته به دمبرگ می‌باشد برگچه‌های نوک تیز، سبز رنگ و بیضی شکل است. کاسه گل آنها کوتاه و دارای 5 دندانه می باشند. نیام معمولا مارپیچی شامل یک یا تعدادی زیادی دانه ناشکوفا و یا از خط درز شکوفا ست. گلهای یونجه بشکل سبز و برنگ بنفش تیره یا آبی روشن است میوه یونجه مانند صدف بوده و دانه داخل میوه مانند لوبیا ولی کوچکتر از آن می باشد
یونجه بیش از 14 گونه در بیشتر نقاط ایران میروید.
یونجه‌های ایرانی عبارت‌اند از: همدانی، بمی، یزدی، قره یونجه، بغدادی، ‏مهاجرانی، قره یونجه خورونده، هراتی، افغانی، فامنین و ‏‎……‎
یونجه خارجی عبارت اند از : موآپا ‏‎–‎‏ سونورا ‏‎–‎‏ سی ریور ‏‎–‎سکوئل ‏‎–‎‏ ماسیرسا- رنجر- کانادایی- ‏هاردیگان- ترکستانی و‏‎………





10. جنس یونجه زرد ( Melilotus : ملیلوتوس ) : گیاهانی یک ساله یا دوساله با برگ های سه برگچه ای و گوشوارک پیوسته به دم برگ. گلها غالبا زرد گاهی سفید می باشد؛ کاسه گل کوتاه و منتهی به 5 دندانه اند. ناو در انتها مدور و گلبرگ ها در پایین ناپیوسته به لوله پرچم ها هستند. میله پرچم ها در انتها پهن نیست؛ نیام کوچک ؛ تخم مدور، فاقد منقار و در انتها شامل 1 تا 3 دانه و ناشکوفا است. این جنس 6 گونه در نقاط مختلف ایران دارد.

11. جنس شبدر ( Trifolium : ترینولیوم ) : گیاهانی یکساله به ندرت پایا و چند ساله هستند. دارای برگ های شبدری با سه برگچه و گلهایی مجتمع در گل آذین کپه ای ؛ انتهایی و یا محوری هستند. کاسه گل دارای 5 دندانه ؛ ناو در انتها مدور و گلبرگ ها حداقل در پایین پیوسته به لوله پرچم ها و پرچم ها دارای میله هایی در بالا کم و بیش عریض اند. نیام به هنگام رسیدن غشایی دارای 1 تا 4 دانه غالبا ناشکوفا و در کاسه یا بام باقی می ماند. جزء مهم‌ترین گیاهان علوفه‌ای خانواده لگومینوز (Leguminous) در مناطق معتدل و مرطوب است که از نظر علوفه‌ای و مرتعی دارای ارزش بسیار زیادی است و در تغذیه دام‌ها نقش بسزایی دارند. تعداد گونه‌های شبدر در دنیا حدود ۳۰۰ گونه ذکر شده که از این تعداد ۲۵ گونه از نظر کشاورزی مهم است که از این تعداد فقط ۹ گونه آنها از جمله شبدر زیر زمینی به صورت تجارتی کشت می‌شوند. بیشترین پراکنش شبدرها در منطقه مدیترانه است، به طوری که در منطقه اورآسیا ۱۶۰-۱۵۰ گونه، آمریکا ۶۵-۶۰ گونه و در آفریقا ۳۰-۲۵ گونه گزارش شده‌است. بر اساس تحقیقات بانک ژن گیاهی و ذخایر توراثی موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه نهال و بذر تعداد گونه‌های تاکنون شناخته شده شبدر در ایران حدود ۵۴ گونه‌است که از این تعداد دو گونه شبدر ایرانی (Trifolium resupinatum) و شبدر برسیم (Trifolium alexandrium) به صورت وسیع کشت می‌شوند







12. جنس آنتیلیس ( Anthylis ) : گیاهانی علفی یا چوبی با برگ های ساده در پایین ساقه. دارای 2 تا 3 زوج برگچه و یک برگچه انتهایی خیلی بزرگ تخم مرغی و یا پهن دراز هستند. برگچه ها پایینی در برگ های این جنس هیچ گاه گوشوارک مانند نبوده است و همیشه چسبیده به دم برگ باقی می ماند. گلها نسبتا کوچک و مجتمع در گل آذین کپه ای هستند. کاسه گل لوله ای دارای 5 دندانه ، متورم ، پایاست و همراه با میوه رشد می کنند. گلبرگ ها دارای ناخنک نسبتا بلند. پرچم ها مونادلف و تخمدان محتوی 2 یا تعداد زیادی تخمک است ولی همیشه تک دانه ای است و کم و بیش در کاسه باقی می ماند. از این جنس فقط گونه آنتیلیس ولنداریا را در شمال ایران ( گیلان ) نام برده اند.

13. جنس هیمنو کارپوس : گیاهانی یکساله و کم وبیش کرک دار با گلهایی زرد بسیار مشابه شنبلیله ( تریگونلا ) اند و فقط برگهای بالایی آنها مرکب شانه ای هستند. کاسه گل دارای 5 دندانه عمیق و یک اندازه ، گلبرگ ها آزاد ، ناخنک ها کوتاه ، ناو منتهی به منقار و تخمدان دو تخمکی است. نیام تخت و ناشکوفا در حاشیه بیرونی دارای باله ای وسیع است و در داخل به وسیله ی دیواره ای به دو خانه تقسیم می شوند. این جنس در نواحی جنوبی مانند مسجد سلیمان و دالکی دارای دو گونه است.


14. جنس سکوریژرا ( Securigera ) : معمولا گیاهانی بدون کرک دارای ساقه هایی پخش شده و برگ هایی شامل 7 تا 8 تا زوج برگچه . با انتهایی مقطع و کمی گوشتی هستند گلها به صورت دسته هایی 6 تا 8 تایی در انتها دم گلی بلند تر از برگ مجتمع می شوند. کاسه استکانی و دارای 5 دندانه است که دو دندانه بالاییی آن در قسمت زیادی از طول خود به هم پیوسته اند و بلندتر از دندانه های پایینی هستند. ناو نوک دار و منتهی به زایده ای منقار متنند است. نیام به شدت فشرده خطی با یال ضخیم و در بین دانه ها اندکی فشرده و فرورفته است و در راس به منقاری ختم می شود. از این جنس یک گونه به نام سکوریژرا سکوریراکا در تهران و حوالی آن می روید.

15. جنس دوریکنوم : گیاهانی پایا و یا بوته هایی درختچه ای و پوشیده از کرک یا تارهای ابریشمی هستند. برگ ها دارای گوشوارک برگی. گلها سفید با دمگل فرعی مشخص، به صورت دسته ای در انتهای دمگل اصلی و کم و بیش بلندترند. کاسه گل نامنظم دارای دو لبه و شامل 5 دندانه است.بالهای جام در انتها به هم متصل یا از همان ابتدا به هم پیوسته هستند. ناو آن در انتها مدور است ؛ نیام شامل یک حفره یا خانه می باشد و شکوفا است. تنها گونه این جنس به نام دوریکنیوم کالیسنیوم که علف و کوته است در بلوچستان می روید.


16. جنس لوتوس ( Lotus ) : گیاهی یک ساله ، برگ ها 5 برگچه ای ، ناو منتهی به منقار ، کاسه 5 لبه دارد.گل آن زرد، به ندرت سفید یا صورتی است. ناو منتهی به منقار، از ابتدا و یا به تدریج خمیده میباشد. نیام پهن دراز ، یا خطی،شامل دو کفه و غالبا شامل جدار عرضی بین دانه هاست. از این جنس حداقل 9گونه در نقاط مختلف ایران می روید.

17. جنس پسورالئا : گیاهانی پایا ، دارای برگ های سه برگچه ای ، گلها زرد یا بنفش و مجتمع به صورت گل آذین خوشه ای یا کپه ای هستند. کاسه گل استکانی شامل 5 لبه ، گل آذین خوشه ای ، ناو در انتها مدور است. نیام تک دانه ای و ناشکوفا میباشد. از این جنس 2 گونه در ایران می روید.


18. جنس سیاموپیس (Cyamopsis ) : گیاهی است علفی ، برگ ها مرکب و تک شانه ای با گوشوارکی به صورت تار ابریشم و واجد 3 برگچه یا بیشتر می باشند.گل آذین به صورت خوشه های محوری ، گلها کوچک ، سرخ رنگ ، دارای یک برگک و فاقد برگک فرعی می باشند. جام شامل درفش تخم مرغی و مژک دار و آزاد از ناو، پرچم ها 10 عدد و در میله به هم پیوسته اند ( مونادلف )و لوله ای پیوسته را تشکیل می دهند. نیام خطی می باشد. از این جنس در ایران یک گونه به نام سیاموپیس سپورالوئیدس در بلوچستان می روید


19. نیل ( Indigofera : اینیگوفرا ) : گیاهانی علفی یا بوته ای پوشیده از کرک های برهم خوابیده ، برگ ها شانه ای پنجه ای ، کاسه گل کوتاه ، شامل 5 دندانه مورب ، درفش در انتها مدور ، ناو در طرفین دارای مهمیز می باشد. نیام شامل دو کفه می باشد. جنس نیل در ایران دارای 7 گونه می باشد که 6 گونه آن در بلوچستان و 1 گونه در بندرعباس می روید.







20. جنس گاله گا ( Galega ) : گیاهانی پایا که ارتفاع آنها به 1 متر می رسد ، برگ ها تک شانه ای با گوشوارک ، گل ها در خوشه های محوری یا انتهایی مجتمع اند ، کاسه گل استکانی و دندانه دار است ، میله های پرچم به هم پیوسته اند و لوله بسته ای را تشکیل می دهند. نیام خطی یا تقریبا استوانه ای می باشد.





21. جنس تیزوزیا : گیاهانی بوته ای و درختچه ای یا علفی با برگ های تک شانه ای و پوشیده از تارهای ابریشم مانند و روی هم خوابیده اند. گلها مجتمع در خوشه های متقابل ، کاسه زنگوله مانند و 5 دندانه دارد. درفش وسیع ، ناو در انتها مدور و پرچم ها تقریبا مونادلف و تا نیمه به هم پیوسته و میله آنها تقریبا تا پایه آزاد می باشد. نیام خطی مسطح می باشد. از این جنس 8 گونه در سواحل جنوبی ایران مانند بندرعباس ، چابهار ، جزیره قشم و بلوچستان می روید.

22. جنس اقاقیا (Robinia : روبینیا ) : اقاقيا درخت يا درختچه اي است گلدار و زينتي كه بومي سرزمينهاي آمريكاي شمالي است و در بيشتر مناطق ايران نيز مي رويد. ارتفاع درخت اقاقياي معمولي گاهي به24 متر هم مي رسد. بيشتر نوع هاي آن ساقه هاي بدون خار دارند. برگ هاي اقاقياي معمولي مركب و به رنگ سبز نزديك به آبي است. هر برگِ مركب6 تا20 برگچه گرد و كوچك دارد. گلهاي سفيد و درشت و خوشبوي آن به شكل خوشه از ساقه ها آويزانند. ميوه اين گياه به شكل نيام لوبيا و داراي پوستي صاف و قهوه اي رنگ است كه چندين دانه در آن قرار دارد. اقاقيا در هواي خشك و آفتابي به خوبي رشد مي كند و در اوايل خرداد ماه گل مي دهد. اين گياه در خاكهاي آهكي و شيرين و حاصلخيز، كه آب فراوان در خود نگاه نمي دارد، خوب رشد مي كند. تاكنون20 گونه اقاقيا شناخته شده است. معروفترين گونه آن اقاقياي معمولي است. گونه معروف ديگر آن اقاقياي سرخ است كه اقاقياي گل نيز ناميده مي شود و گلهاي سرخ رنگ و درشت دارد.اقاقياي بنفش و اقاقياي چتري، نوع هاي ديگر اقاقياي معمولي هستند. اقاقياي معمولي را با كاشتن دانه آن در فصل بهار و در هواي آزاد يا جدا كردن و كاشتن پا جوشهاي ريشه دار در پاييز، و نوع هاي ديگر اقاقيا را از راه پيوند زدن روي اقاقياي معمولي زياد مي كنند. چوب اقاقيا سخت و با دوام است و اهميت صنعتي و بازرگاني دارد. از آن براي ساختن ستونها و داربستهاي معدنها و مبل و صندلي استفاده مي كنند
. تهران و شمال ایران نقاطی است که این جنس دیده شده است و حالت بومی پیدا کرده است.






23. جنس سسبانیا ( Sesbania ) : گیاهانی چوبی با برگ های شانه ای مرکب از برگچه ای متعدد است ، کاسه زنگ مانند، مقطع، با دندانه هایی تقریبا برابرند.کلاله گل فاقد کرک درفش تخم مرغی، ناو برگشته و دارای ناخنک دراز است. و نیام خطی یا استوانه ای می باشد. از این جنس 6 گونه در ایران در نواحی تهران ، آذربایجان ، مناطق شمال و بلوچستان و احتمالا یک گونه در بحرین می روید.